Waarom / doel van de activiteit

Vlecht een traditioneel Nederlands fluitkoord en geef dit bijzondere Scoutinggebruik weer een plek in je scoutfit.

Beschrijving van de activiteit

Een fluitkoord is een handig onderdeel van het scoutfit om een fluit of zakmes aan te dragen. In deze activiteit vlechten de deelnemers een traditioneel Nederlands fluitkoord van wit katoenkoord. Ze leren daarbij verschillende vlecht- en knooptechnieken en maken tegelijk iets dat echt gebruikt kan worden tijdens Scouting.

Begin met het afknippen van een kort stuk koord voor de afwerking aan het einde. Meet daarna de lengte van het fluitkoord door vanaf de taille, via de hals, weer terug naar de taille te meten. Gebruik die maat om het lange koord op de juiste plekken te verdelen, zodat er drie dubbele strengen ontstaan om mee te vlechten.

Bevestig het beginpunt met een hulptouwtje aan een tafel, haak of ander vast punt. Vlecht daarna met de drie dubbele strengen het eerste deel van het fluitkoord. Werk netjes en zorg dat de strengen strak naast elkaar blijven liggen. Stop wanneer de korte lus bijna helemaal is opgebruikt.

Leg daarna het gevlochten deel terug tegen het begin van de vlecht aan, zodat de halslus ontstaat. Controleer goed of de lus niet gedraaid zit en of die groot genoeg is om prettig over het hoofd te passen. Maak vervolgens met de twee overgebleven dubbele strengen de bootsmanplatting rond de gevlochten lus.

Laat daarna een kort stuk onbewerkt en ga verder met de ronde kroonplatting met vier enkele strengen. Wanneer dit deel lang genoeg is, laat je opnieuw een klein stuk onbewerkt. Maak vervolgens met twee van de strengen de spiraalplatting, zodat het onderste deel van het fluitkoord ontstaat.

Vorm onderaan een lus die groot genoeg is voor een fluit of zakmes. Naai deze lus stevig vast en werk de verbinding daarna netjes af door het afgeknipte stuk koord er strak omheen te wikkelen. Trek de uiteinden weg onder de windingen en knip ze kort af.

Bevestig tenslotte de fluit of het zakmes met een leeuwerikskop aan de eindlus. Bespreek na afloop hoe het vlechten ging, welke knopen lastig waren en hoe bijzonder het is dat de deelnemers een traditioneel onderdeel van het Nederlandse gidsen- en padvindstersuniform hebben nagemaakt.

Achtergrond

Veel tradities van padvindsters en gidsen komen uit Engeland, waar Girl Guiding begon, maar dit fluitkoord lijkt juist een typisch Nederlands ontwerp te zijn. In Engelse en Amerikaanse literatuur van vóór 1930 is dit model niet teruggevonden. De eerste vermelding van een wit koord met fluit staat al in het Reglement van de Leidse Meisjesgezellen uit 1911/1912, al ging het toen nog niet om deze gevlochten vorm.

De eerste duidelijke beschrijving van dit fluitkoord staat in het Handboek van de padvinderij voor meisjes in Nederland uit 1929. In 1954 werd die beschrijving bijna letterlijk overgenomen in De wegwijzer van de Nederlandse gidsenbeweging, maar later werden de uitleg en maten minder duidelijk. Juist daarom is het mooi om dit traditionele fluitkoord opnieuw zorgvuldig te maken en zo een bijzonder stukje Nederlandse Scoutingtraditie voort te zetten.

Benodigd materiaal

• Bosje gevlochten wit katoenkoord van ca. 12 meter en 2 mm dik per deelnemer (verkrijgbaar bij de ScoutShop, nr. 32520)
• Naald per deelnemer
• Wit draad
• Hulptouwtje van ongeveer 50 cm per deelnemer
• Dun vlieger- of bindtouw
• Fluit of zakmes om aan het fluitkoord te bevestigen
• Duidelijke werkinstructie of voorbeeld van het fluitkoord (die ook uitleg voorbeeld 1 of uitleg voorbeeld 2)

Veiligheid

• Gebruik naalden en zakmessen rustig en bewust, en spreek vooraf af hoe je daar veilig mee werkt.
• Controleer tussendoor of het fluitkoord goed past en niet te strak of gedraaid zit.

Tips

• Naast het witte katoenkoort, heeft de ScoutShop ook verschillende soorten fluitjes die je aan het fluitenkoord kan bevestigen: van klein ScoutProof fluitje tot rolfluit en natuurlijk de normale fluit.
• Laat eerst een voorbeeld zien, zodat meteen duidelijk is hoe het eindresultaat eruitziet.
• Leg vooral de bootsmanplatting, kroonplatting en spiraalplatting stap voor stap uit aangezien dit de moeilijkste onderdelen zijn.
• Laat PL’s jongere leden van hun ploeg helpen bij het meten, opstarten en de lastigste knoopdelen.
• Is de volledige uitvoering te lastig, pas het ontwerp van de fluitkoord dan aan of werk met extra begeleiding.