Waarom / doel van de activiteit

Pluis een uilenbraakbal uit en ontdek aan de hand van botjes, haren en veertjes wat de uil heeft gegeten.

Beschrijving van de activiteit

Misschien ben je ze al eens tegen gekomen zonder dat je het zelf wist. Onder bomen, in schuren of op andere rustige plekken kun je namelijk zomaar braakballen van uilen vinden. Die boom herken je gemakkelijk aan de witte strepen poep op de stam. Een uil slikt een prooi bijna helemaal door. Delen die niet verteerd worden, zoals botjes, schedeltjes, haren en veertjes, spuugt de uil later weer uit in de vorm van een braakbal. Door zo’n braakbal uit te pluizen, kun je verrassend goed zien wat er op het menu van de uil stond.

Leg eerst alle materialen klaar. Geef iedere deelnemer of elk groepje een braakbal, twee satéprikkers, een pincet, een penseel en een zoekkaart.

Haal daarna de braakbal voorzichtig uit elkaar. Laat de deelnemers met de satéprikkers of een pincet stap voor stap haren, veertjes en botjes van elkaar scheiden. Met een penseel kunnen ze de botjes schoonvegen. Moedig hen aan om rustig en precies te werken, zodat kleine schedeltjes of kaakbotjes heel blijven.

Als alles is uitgeplozen, leggen de deelnemers botjes van dezelfde soort bij elkaar. Met behulp van een braakballenzoekkaart kunnen ze onderzoeken of de uil bijvoorbeeld een muis, spitsmuis of klein vogeltje heeft gegeten. Bespreek samen wat ze gevonden hebben. Welke botjes vielen op? Waren alle braakballen hetzelfde of juist heel verschillend?

Wie wil, kan de mooiste vondsten bewaren. Plak daarvoor dubbelzijdig tape op een stevig vel papier en leg de botjes erop. Strooi daarna een beetje schoon zand over het papier, zodat het tape niet meer plakt. Zo maak je een eenvoudige herinnering om mee naar huis te nemen.

Zorg in de voorbereiding dat je genoeg braakballen en zoekkaarten hebt. Het klaarzetten van het materiaal kost op de dag zelf ongeveer twintig minuten. Het verzamelen van braakballen kost vaak meer tijd, dus begin daar ruim van tevoren mee.

Themaverhaal welpen

Bij de Talaab poel vindt Mang, die als nachtdier zelfs in het schemerdonker alles scherp opmerkt, een paar pluizige braakballen onder een boom. Nieuwsgierig helpt Mowgli de welpen om botjes, haren en veertjes voorzichtig uit te pluizen. Zo ontdekken ze stap voor stap wat de uil in de jungle heeft gegeten.

Benodigd materiaal

• Braakbal
• Eventueel schaaltje met lauw water
• Twee lange satéprikkers per deelnemer
• Pincet
• Penselen of tandenborstels
• Vergrootglazen
• Eventueel handschoenen
• Uilenbraakballen zoekkaart (om er achter te komen wat de uil heeft gegeten)

Voor het plakken op papier

• Stevig papier
• Dubbelzijdig tape
• Schoon zand

Tips

• Om aan uilenballen te komen kan je rondvragen bij gebouwen waar uilen kunnen zitten (zoals in oude kerktorens). Je kan het ook proberen bij boswachters, sommige boeren, of de dierentuinen. Natuurlijk kan je zelf ook speuren in de natuur, maar je moet geluk hebben.
• In de winter zijn braakballen vaak het makkelijkst te vinden, omdat uilen dan vaste rustplekken gebruiken en er minder bladeren op de grond liggen.
• Op internet staan verschillende mogelijkheden voor een uilenbraakballen zoekkaart. Zoek ook op de term "Muizenresten zoekkaart". Voorbeeld zoekkaart.
• Wanneer je de braakballen zelf wil gaan zoeken met de kinderen, moet je een opkomst ervoor aan besteden.