Waarom / doel van de activiteit
Ontdek met actieve spellen hoe reclame werkt en zet je kritische pet op voordat je je laat overtuigen.
Beschrijving van de activiteit
Reclame is overal: op straat, in games, op sociale media, in filmpjes en soms zelfs verstopt in programma’s of artikelen. Met deze activiteit leren deelnemers reclame herkennen, begrijpen ze waarom reclame gemaakt wordt en denken ze na over de invloed ervan. Kies één of meerdere spellen uit het spelpakket en gebruik de bijlagen voor de volledige spelregels, kaarten, voorbeelden en opdrachten.
Introductie
Begin met een kort gesprek over reclame. Vraag waar de deelnemers vandaag al reclame hebben gezien en welke reclame ze nog goed kennen. Leg daarna uit dat reclame niet alleen bedoeld is om iets te verkopen, maar ook om een merk leuker te maken, gegevens te verzamelen of mensen aan het denken te zetten. Vertel dat de groep met verschillende spellen gaat onderzoeken hoe reclame werkt.
Reclame herkennen
Gebruik één van de korte spellen om reclamevormen te verzamelen en te herkennen. Bij Reclame tijdcapsule vergelijken de deelnemers oude reclame met reclame van nu en maken ze een nieuwe tijdcapsule met voorbeelden uit hun eigen tijd. Bij Reclame is overal noemen deelnemers om de beurt plekken waar je reclame tegenkomt. Bij Wie zoekt, die vindt! zoeken groepjes tussen advertenties en artikelen naar echte reclame en maken ze daarna een eigen reclameboodschap.
Reclame begrijpen
Laat de deelnemers ontdekken welke doelen reclame kan hebben. Bij Hoeveel likes krijg jij? maken groepjes een kort reclametoneeltje met een eigen doel, zoals iets verkopen, likes verzamelen of een positief gevoel oproepen. Bij Reclamekwartet zoeken groepjes reclameboodschappen die inspelen op gevoelens, bekende personen, schattigheid, humor of vriendschap.
Kritisch nadenken over reclame
Speel Ren-je-rot reclamequiz om deelnemers stellingen en vragen over reclame te laten beantwoorden. Laat hen bij sommige vragen niet alleen kiezen, maar ook uitleggen waarom ze dat antwoord geven. Bespreek vooral de vragen waarbij geen goed of fout antwoord is, zoals verborgen reclame, reclame voor gratis websites en het verzamelen van persoonlijke gegevens.
Slim omgaan met reclame
Gebruik Reclamedetective: zet je kritische pet op! om deelnemers te laten oefenen met bewuste keuzes. De groep helpt een fictief persoon om te kiezen tussen producten door kritische vragen te verzamelen en te stellen. Sluit af door met de deelnemers een korte lijst te maken met vragen die ze zichzelf kunnen stellen als ze reclame zien voor iets wat ze graag willen hebben.
Zelf reclame maken
Kies De kamp-campagne wanneer de groep reclame wil maken voor een echt evenement, zoals een open dag, eetfestijn, kampvuuravond of feest. Groepjes kiezen een reclametactiek, zoals posters, social media, een radiospot, een filmpje of mond-tot-mondreclame. Na afloop vergelijken ze welke tactiek het meeste bereik had en waarom.
Groot spel
Gebruik Crazy banana, pitch je reclamebureau! als volledige opkomst of groot spel. De deelnemers vormen reclamebureaus en spelen verschillende rondes waarin ze reclamevormen herkennen, reclamekwartetten verzamelen, quizvragen beantwoorden en kritisch naar reclame kijken. In de finale maken ze een korte reclamepitch of reclamespot en presenteren die aan de rest van de groep.
Nabespreking
Sluit af met een korte bespreking. Vraag welke reclamevormen de deelnemers voortaan sneller herkennen, welke reclame ze slim of juist misleidend vinden en welke vragen ze zichzelf willen stellen voordat ze iets kopen, liken, delen of invullen. Laat de groep eventueel één gezamenlijke “kritische pet”-checklist maken voor in het lokaal.
Bron
Gebaseerd op Reclamewijs? Da’s wijs!, een spelpakket van Mediawijs, ontwikkeld in het kader van het AdLit-project.
Benodigd materiaal
- Spelregels en bijlagen uit het spelpakket
- Voorbeelden van advertenties, posters, verpakkingen, screenshots of reclamefilmpjes
- Papier, stiften, scharen en lijm
- Bal voor het snelle kring- of tikspel
- Verkleedmateriaal voor toneel- en reclamespots
- Parcoursmateriaal, zoals stoelen, tafels, banken, hoepels of fietsbanden
- Telefoon, tablet, laptop of camera voor film-, foto- of online opdrachten
- Optioneel: doos, koffer of koker als tijdcapsule
- Optioneel: beamer of scherm om online voorbeelden te tonen
Veiligheid
- Gebruik bij filmopdrachten alleen beeldmateriaal van deelnemers die daarvoor toestemming hebben.
- Bespreek reclame kritisch, maar voorkom dat deelnemers elkaar beoordelen op merken, kleding, bezit of koopgedrag.
Tips
- Indien er geen computer in de buurt is om voorbeelden te vinden van online reclamevormen, probeer deze dan zelf te tekenen of druk op voorhand enkele screenshots af die je in de capsule kan steken (bv. van banners of games).
- Een mogelijk extra wedstrijdelement is dat het groepje wiens filmpje de meeste likes op een bepaald social media platform krijgt tegen de volgende vergadering (of een afgesproken moment) de ultieme winnaar is van de wedstrijd.
- Laat scouts of explorers zelf recente voorbeelden meenemen en bespreek waarom die reclame wel of niet duidelijk herkenbaar is.
- Koppel de kamp-campagne aan een echt groepsmoment, zodat de gemaakte posters, filmpjes of teksten meteen gebruikt kunnen worden.
- Gebruik de bijlagen als basis en vervang verouderde voorbeelden door actuele reclamevormen die de groep herkent.









