Waarom / doel van de activiteit

Ontdek Keltische knoopmotieven en verwerk hun vormen en verhalen met touw of draad op een eigen knopenbord.

Beschrijving van de activiteit

Keltische kunst staat bekend om sierlijke patronen van in elkaar gevlochten lijnen, spiralen en andere vormen. Zulke motieven zijn niet alleen decoratief, maar vertellen ook iets over de geschiedenis en cultuur waarin ze werden gebruikt. Vergelijk verschillende motieven en ontdek welke vormen steeds terugkomen.

Zoek eerst informatie en voorbeelden van verschillende Keltische knoopmotieven. Denk bijvoorbeeld aan de triquetra, de liefdesknoop, de zeemansknoop, de schildknoop en verschillende spiraalvormen. Merk op dat het Keltisch kruis op zichzelf geen knoop is, maar een vorm die vaak met Keltisch vlechtwerk wordt versierd.

Kies daarna een aantal motieven die je wilt uitwerken. Probeer ze eerst op papier na te tekenen en onderzoek hoe de lijnen over en onder elkaar door lopen. Maak de gekozen patronen vervolgens met touw of draad op een plankje. Bevestig bij ieder motief een korte uitleg met de naam en wat je erover hebt ontdekt.

Bekijk na afloop elkaars knopenborden. Welke patronen waren lastig om te maken? Welke vormen lijken op knopen of versieringen die je ergens anders hebt gezien?

Makkelijkere Keltische knopen (± 15 minuten)

• Triquetra / drievuldigheidsknoop: Een patroon van drie in elkaar gevlochten lussen die samen een driehoekige vorm maken. Kies deze als je snel wilt beginnen met een herkenbaar Keltisch patroon dat mooi op een knopenbord uitkomt.
• Schildknoop: Een vierkant of rond patroon met vier lussen die vanuit het midden naar buiten lopen. Probeer deze als je van symmetrie houdt en een patroon wilt maken dat er ingewikkelder uitziet dan het eigenlijk is.
• Keltische liefdesknoop: Een sierlijk patroon van twee in elkaar grijpende lussen die samen één doorlopend geheel vormen. Maak deze als je een elegant patroon zoekt waarin de lijnen duidelijk met elkaar verweven zijn.
• Keltische zeemansknoop: Een compact patroon van twee lussen die stevig in elkaar grijpen. Kies deze als je met een overzichtelijk patroon wilt oefenen dat goed met wat dikker touw werkt.
• Eenvoudige Keltische vlechtknoop: Een langwerpig vlechtpatroon waarbij één of meer lijnen steeds over en onder elkaar door lopen. Probeer deze als je het over-en-onderprincipe van Keltisch vlechtwerk goed wilt leren herkennen.

Moeilijkere Keltische knopen (± 30 minuten)

• Quaternaire knoop / vierdelige knoop: Een symmetrisch patroon met vier lussen of armen die in elkaar gevlochten zijn. Kies deze als je toe bent aan meer kruisingen en jezelf wilt uitdagen om het patroon goed te blijven volgen.
• Eenvoudige Keltische ringknoop: Een rond, doorlopend vlechtpatroon waarbij de lijn meerdere keren om het middelpunt heen loopt. Maak deze als je een ronde vorm wilt proberen waarbij netjes en gelijkmatig werken extra belangrijk is.
• Eenvoudige dubbele triquetra: Twee triquetra-vormen die in elkaar grijpen en samen een uitgebreider vlechtpatroon vormen. Probeer deze als de gewone triquetra goed lukt en je klaar bent voor een patroon met meer lijnen en kruisingen.

Benodigd materiaal

• Touw en draad van natuurlijke materialen
• Plankjes
• Papier om patronen eerst uit te tekenen
• Stiften en potloden
• Gum
• Informatie en voorbeelden van Keltische knoopmotieven
• Materiaal om het touw op de plankjes te bevestigen

Tips

• Maak in de voorbereiding eerst zelf een Keltische knoop om zo onverwachtte uitdagingen voor te kunnen bereiden en de deelnemers makkelijk duidelijk te kunnen maken wat de bedoeling is.
• Combineer deze activiteit met Expressie door extra aandacht te besteden aan vorm, kleur en de uiteindelijke vormgeving van het knopenbord.
• Verwerk een gekozen patroon in bijvoorbeeld een armband, versiering of kledingstuk.
• Bezoek een ambachtelijke touwslager bijvoorbeeld: Touwslagerij Goorsel. Touwslager is een ambacht waar nog werk in is. 
• Kijk tijdens een kamp, reis of excursie of je vergelijkbare gevlochten patronen terugziet in kunst, gebruiksvoorwerpen of architectuur.