Waarom / doel van de activiteit
Bouw met je nest of ploeg een slimme waterbaan en vang tijdens drie stevige regenbuien zoveel mogelijk water op.
Beschrijving van de activiteit
Regenwater stroomt vaak meteen van het dak naar het riool. Tijdens deze regenrace proberen de deelnemers het water naar een opvangbak te leiden. Na het spel helpen ze een echte regenton bij het clubhuis in gebruik te nemen.
Voorbereiding van de regenton
Vraag toestemming aan het groepsbestuur en eventueel de eigenaar van het clubhuis. Kies een regenpijp waar de ton niemand hindert. Plaats de ton bij voorkeur in de schaduw om opwarming en algengroei te beperken.
Controleer het materiaal van het dak en de dakgoot. Vang geen water op van een asbestdak, geïmpregneerd houten dak of ongecoat dak van zink of koper. Kies een vulautomaat die past bij de vorm en diameter van de regenpijp, liefst met bladvanger en terugvoer voor overtollig water.
Maak een vlakke ondergrond van stevige tegels en plaats daarop een passende regentonvoet. Gebruik geen losse kratten of gestapelde stenen. Controleer met een waterpas of de lege ton stabiel staat en of een gieter onder het kraantje past.
Meet de hoogte van de opening in de ton. Plaats de uitstroomopening van de vulautomaat op dezelfde hoogte of maximaal één centimeter hoger. Zo stroomt het water naar de ton en bij een volle ton terug naar de regenpijp.
Monteer de vulautomaat volgens de handleiding. Boor een gat of zaag een deel uit de regenpijp, maak de randen glad en pas de onderdelen voordat je ze vastzet. Gebruik alleen lijm als de handleiding dit voorschrijft. Verbind de vulautomaat met een korte slang zonder knikken.
Kan overtollig water niet terug naar de regenpijp? Plaats dan boven in de ton een overloopslang naar een border, grasveld of grindstrook. Houd de afvoer weg van de fundering, deuren en looppaden.
Test alles vóór de opkomst door water via de bladvanger of een bereikbare opening in de regenpijp te gieten. Controleer of de ton zich vult en de aansluitingen niet lekken. Maak daarna alleen het onderdeel los dat de deelnemers tijdens de activiteit opnieuw mogen aansluiten.
De regenrace
Maak groepjes of gebruik bij welpen de nesten en bij scouts de ploegen. Ieder groepje krijgt dezelfde verzameling goten, buizen, trechters, klemmen en kratten. Zet voor ieder groepje een startpunt en een lege opvangbak klaar. Daartussen zit ongeveer drie meter ruimte.
De groepjes krijgen vijftien minuten om een waterbaan te bouwen. De baan moet zelfstandig blijven staan en mag tijdens een regenbui niet worden aangeraakt. Laat ze zelf uitproberen hoe ze hoogteverschillen, bochten en aansluitingen kunnen maken.
Test alle banen met drie weersomstandigheden
- Motregen: giet twee liter water langzaam in het startpunt.
- Herfstbui: giet drie liter water samen met enkele bladeren door de baan.
- Wolkbreuk: giet vijf liter water zo snel mogelijk in het startpunt.
Meet na iedere bui hoeveel water de opvangbak heeft bereikt. Voor iedere opgevangen 250 milliliter ontvangt het groepje één regendruppelfiche. Daarna krijgen de groepjes twee minuten om hun baan te verbeteren. Gebruik het opgevangen water opnieuw voor de volgende test.
Het groepje met de meeste regendruppelfiches wint de regenrace. Gebruik al het water na afloop voor de planten rond het clubhuis.
De regenton aansluiten
Bekijk samen de regenpijp, vulautomaat en regenton. Laat de deelnemers onder begeleiding de lege ton op de voorbereide voet zetten. Is de ton te groot of onhandig om veilig te tillen? Laat dit dan door volwassenen doen.
Laat de deelnemers de voorbereide slang aansluiten, het deksel aanbrengen en het bordje ‘Geen drinkwater’ ophangen. Test de aansluiting met een gieter water. Controleer na de eerste echte regenbui opnieuw of de ton zich vult, niet lekt en bij een volle ton goed overloopt.
Spreek af wie regelmatig de bladvanger, het kraantje en de ondergrond controleert. Maak de ton voor een vorstperiode leeg en zet de vulautomaat in de winterstand of koppel de ton volgens de handleiding af.
Themaverhaal welpen
Rikki Tikki Tavi ziet dat een flinke regenbui al het water uit de jungle wegspoelt. Samen met Kaa daagt hij de nesten uit om slimme waterbanen te bouwen en zoveel mogelijk regendruppels voor de planten van Mor te redden.
Benodigd materiaal
Per groepje:
- Dezelfde verzameling herbruikbare goten, buizen en trechters
- Kratten, pionierpaaltjes of andere stevige verhogingen
- Herbruikbare klemmen en stukken touw
- Opvangbak met maatverdeling
Algemeen:
- Gieters of emmers
- Water
- Enkele droge bladeren
- Regendruppelfiches
- Stopwatch
- Regenton met kraantje en deksel
- Voorbereide aansluiting op de regenpijp
- Stevige regentonvoet
- Bordje met ‘Geen drinkwater’
Voor de technische voorbereiding:
- Meetlint
- Waterpas
- Watervaste stift
- Geschikte zaag of gatenzaag
- Schuurpapier
- Afdichtingen of lijm volgens de handleiding
- Werkhandschoenen
- Veiligheidsbril
Veiligheid
- Laat alleen een deskundige volwassene de regenpijp doorzagen, gaten boren en werkzaamheden op hoogte uitvoeren.
- Zet de ton op een vlakke, stevige ondergrond; een gevulde ton van 200 liter weegt meer dan 200 kilo.
- Laat een volwassene de regenpijp aanpassen en de definitieve aansluiting controleren. Zet de regenton op een vlakke en stevige ondergrond; een gevulde ton van 200 liter weegt meer dan 200 kilo
- Houd de regenton afgesloten en gebruik het water niet als drinkwater.
- Leid overtollig water weg van de fundering, deuren en plekken waar wateroverlast kan ontstaan.
Tips
- Laat scouts met minder materiaal werken of vooraf voorspellen hoeveel procent van het water ze zullen opvangen.
- Vraag de gemeente of het waterschap of er subsidie of ondersteuning voor het plaatsen van een regenton beschikbaar is.
- Kan er geen echte regenton worden geplaatst, speel dan alleen de regenrace en maak samen een voorstel voor het groepsbestuur.
- Laat de overloop van de regenton uitkomen op een lager gelegen, begroeide plek of een daarvoor aangelegde wadi. Zo kan overtollig regenwater in de bodem zakken zonder tegen het clubhuis te stromen.
