Waarom / doel van de activiteit

Lanceer een ballonraket langs een gespannen draad en ontdek hoe ontsnappende lucht voor beweging zorgt.

Beschrijving van de activiteit

Hoe kan een raket vooruitvliegen zonder dat iemand hem duwt? Dat heeft alles te maken met de kracht van lucht die naar achteren wordt geblazen. Met een ballon, een rietje en een gespannen draad kun je dit principe eenvoudig nabootsen. Bouw een ballonraket, lanceer hem en ontdek hoe je hem steeds sneller kunt laten vliegen.

De ballonraket bouwen

Knip een stukje van ongeveer 5 centimeter van een rietje af en haal hier een touw of visdraad doorheen. Span de draad strak tussen twee stoelen of laat twee deelnemers de uiteinden vasthouden. Zorg dat de draad horizontaal loopt en er voldoende ruimte is om de raket te laten vliegen.

Blaas een ballon op en houd het tuitje dicht met een wasknijper of je vingers. Plak het stukje rietje met twee stukjes plakband aan de zijkant van de ballon. Zorg dat het rietje evenwijdig aan de lengte van de ballon loopt.

Schuif de ballon naar het begin van de draad, met het tuitje naar achteren gericht. Haal de wasknijper van de ballon of laat het tuitje los. Kijk hoe de ballon langs de draad naar de andere kant schiet.

Experimenteren met de raket

Zodra de eerste lancering is gelukt, kunnen de deelnemers proberen hun raket te verbeteren. Hoe zorg je ervoor dat de ballon nog sneller of verder vliegt?

Experimenteer bijvoorbeeld met verschillende soorten ballonnen, de hoeveelheid lucht, de lengte van het rietje of de plek waar het rietje aan de ballon vastzit. Knip eventueel staartvinnen uit karton en plak deze op de ballon.

Laat de deelnemers voorspellen welke aanpassing het beste werkt en test vervolgens hun ideeën. Verander steeds één onderdeel tegelijk, zodat duidelijk wordt wat het verschil veroorzaakt. Welke ballonraket legt de afstand het snelst af?

Hoe werkt het?

Wanneer je de ballon loslaat, stroomt de lucht met kracht naar achteren. Hierdoor wordt de ballon in de tegenovergestelde richting geduwd. Dit heet het principe van actie en reactie en wordt ook gebruikt bij echte raketten.

Bespreek na afloop welke aanpassingen de raket sneller of langzamer maakten. Klopten de voorspellingen van de deelnemers?

Themaverhaal bevers

Hebben jullie het gezien op TV? Er is een raket de ruimte in geschoten! Stuiter wil wel eens weten hoe dat werkt. Stanely Stekker en Professor Plof weten daar wel raad mee.

Themaverhaal welpen

Marala zag laatst dat er bij de Nishaani plaats een raket werd opgelaten. Dit vond ze erg gaaf om te zien. Dit wil ze met Mowgli en Shanti gaan namaken.

Benodigd materiaal

• Ballonnen, bij voorkeur verschillende soorten
• 3 tot 5 meter touw of visdraad
• Rietjes
• Plakband
• Schaar
• Wasknijpers
• 2 stoelen of andere stevige bevestigingspunten
• Karton (optioneel, voor staartvinnen)
• Liniaal (optioneel)

Veiligheid

• Span de draad op een plek waar niemand ertegenaan kan lopen.

Tips

• Laat de bevers samen met de leiding een ballonraket lanceren en ontdekken wat er gebeurt als ze de ballon meer of minder ver opblazen.
• Laat oudere deelnemers experimenteren met verschillende ballonnen en ontwerpen om hun raket sneller te maken.
• Zorg voor voldoende reserveballonnen om meerdere lanceringen te kunnen doen.