Waarom / doel van de activiteit
Gebruik kletskaartjes om op een speelse, veilige manier te praten over diversiteit, pesten en grapjes.
Beschrijving van de activiteit
Met kletskaartjes praat je laagdrempelig en speels over gender- en seksuele diversiteit, pesten en grapjes. Jeugdleden leren over hun eigen gevoelens en die van anderen te praten, doen kennis op, verruimen hun blik en ontwikkelen respect voor verschillen. De vragen leiden tot open gesprekken over onder meer gezinsvormen, op wie je verliefd wordt, uiterlijk en gevoelens. Ze prikkelen de nieuwsgierigheid en creativiteit. Door de kaartjes regelmatig te gebruiken, ervaren jeugdleden dat verschillen er mogen zijn, delen ze ervaringen en leren ze naar elkaar luisteren.
Praten over een fijne sfeer zonder pesten
Iedereen wil zich fijn voelen in de groep. Toch komt pesten voor en schaadt het niet alleen de betrokken jeugdleden, maar de hele groep. Maak daarom samen duidelijke afspraken over hoe je met elkaar omgaat, zodat een veilige, positieve groepssfeer ontstaat. De kletskaartjes helpen jeugdleden te vertellen wat ze belangrijk vinden, hoe ze zelf kunnen bijdragen en welke gedachten, gevoelens en behoeften ze hebben. Zo versterken ze het groepsgevoel en stimuleren ze samenwerking bij het aanpakken van pesten.
Praten over grapjes en grenzen
Grapjes zorgen voor plezier, verbinding en betrokkenheid, maar kunnen ook pijn doen, zelfs als ze niet gemeen bedoeld zijn. Dat merk je niet altijd aan iemand, zeker niet wanneer de hele groep lacht. Hoe geef je dan aan dat een grap niet leuk is? Met deze kletskaartjes bespreken jeugdleden hoe ze over grapjes denken, waar hun eigen wensen en grenzen en die van anderen liggen en wat nodig is om het voor iedereen leuk te houden. Ze oefenen hun gevoelens en behoeften onder woorden te brengen.
Bij het beantwoorden van vragen delen jeugdleden soms iets persoonlijks. Stel ze daarom in een veilige, vertrouwde omgeving en geef iedereen ruimte om grenzen aan te geven. Wie niet wil antwoorden, kan een ander kaartje kiezen of het doorgeven aan iemand die er wel over wil praten. Als leiding kun je vooraf vragen selecteren die passen bij het moment en de leeftijd van de groep.
Zo gebruik je de kletskaartjes
Typ de vragen en stellingen op kaartjes, knip ze uit en stop ze in een pot of envelop. Gebruik ze op een vast moment in de week of wanneer pesten in de groep aan de orde is.
Maak met de groep afspraken over hoe je fijn en respectvol met elkaar praat, of verwijs naar bestaande afspraken.
Laat een jeugdlid een kaartje grabbelen of pak er zelf een en nodig een jeugdlid uit om te antwoorden. Spreek ook een teken af voor wie een vraag niet wil beantwoorden, bijvoorbeeld ‘ik pas’. Je kunt het kaartje ook laten voorlezen en drie jeugdleden die hun hand opsteken laten reageren.
Kletskaartjes over pesten voor bevers en welpen
- Wat heb jij nodig om je fijn te voelen in de groep?
- Zeg iets aardigs over de groepsgenoot rechts van jou.
- Een onbekende loopt jullie lokaal in. Wat zou die persoon als eerste opvallen aan jullie als groep?
- Als je te maken hebt met pesten, kun je op Scouting terecht bij …
- Wat doe jij om ervoor te zorgen dat jullie het fijn hebben met elkaar in de groep?
- Als ik leiding van deze speltak was, zou ik pesten stoppen door …
- Waarom denk je dat een pester pest?
- Welke groepsafspraak vind jij het belangrijkst? Waarom?
- Als je een wens zou kunnen doen om de sfeer in de groep beter te maken, wat zou jouw wens dan zijn?
- Wanneer vind jij iemand aardig?
- Welke groepsafspraak wordt nog wel eens vergeten? Wat kunnen jullie doen om ervoor te zorgen dat de afspraak wordt onthouden?
- Wat vind je het leukst aan jullie groep? En wat het stomst?
- Wat kun je allemaal doen als je aardig wilt zijn voor iemand? Bedenk twee manieren waarop je samen met je groep pesten aanpakt.
- Hebben jullie een appgroep voor de speltak? Is het daarin altijd leuk of kunnen er dingen beter?
- Wie moet ervoor zorgen dat er niet gepest wordt in de groep?
- Moet je het altijd met elkaar eens zijn om aardig tegen elkaar te zijn?
- Hoe laat jij merken dat je het gedrag van een ander niet zo leuk vindt?
- Als je ziet dat iemand gepest wordt, wat kun jij dan doen om te helpen?
- Durf jij anders te zijn in de groep?
- Hoe zorgen we er samen voor dat iedereen zichzelf kan zijn in de groep?
- Ken jij de andere bevers / welpen? Noem eens bevers / welpen met een huisdier.
- Vraag eens aan twee jeugdleden wat hun leukste moment was bij Scouting.
- Stelling: Als je niet tegen een grapje kunt, ligt het aan jou.
Kletskaartjes over pesten voor scouts en ouder
- Als je niet tegen een grapje kunt, ligt het aan jou.
- Zeg iets aardigs over de groepsgenoot tegenover je.
- Een onbekende komt binnen, wat zou de eerste indruk van jullie zijn als speltak?
- Als ik te maken heb met pesten kan ik op de groep praten met …
- Als je ziet dat iemand gepest wordt, wat kun jij dan doen om te helpen?
- Stel dat jij gepest wordt, wat zou jij dan willen dat je groepsgenoten zouden doen?
- Wat levert het de pester op om te pesten? Raakt de pester ook iets kwijt?
- Wat heb jij nodig om je veilig te voelen in de groep?
- Als je een wens zou kunnen doen om de sfeer in je groep beter te kunnen maken, wat zou dat dan zijn?
- Wat vind je de belangrijkste groepsafspraak en waarom?
- Bedenk twee manieren waarop je samen met je groep pesten kunt aanpakken.
- Vraag eens aan twee groepsgenoten wat hun leukste moment van de opkomst was in deze groep.
- Wat loop je mis als je niet in deze groep zit?
- Hoe laat jij merken dat je het gedrag van een ander niet zo leuk vindt?
- Wat weten groepsgenoten nog niet van jou en mogen ze best weten?
- Wat doe jij zelf om bij te dragen aan een fijne sfeer in de groep?
- Is er een appgroep voor de hele speltak? Is het daar altijd leuk of kunnen er dingen beter?
- Welke groepsafspraak wordt nog wel eens vergeten? Wat kunnen jullie doen om te zorgen dat deze beter wordt onthouden?
- Gelden de groepsafspraken online ook?
- Krijg jij wel eens foto’s of filmpjes van je groepsgenoten / klasgenoten die je eigenlijk niet wilt zien? Hoe ga je daarmee om?
Kletskaartjes over grapjes en pesten voor bevers en welpen
- Kan een grapje ook gemeen zijn? Waarom wel of waarom niet?
- Wanneer heb je met de bevers / welpen voor het laatst heel hard gelachen om een grapje?
- Worden er online vaak grapjes gemaakt? En zijn deze altijd leuk?
- Heeft iemand wel eens een grapje over je gemaakt dat je niet leuk vond? Wat deed je toen?
- Zeg jij wel eens dat iets een grapje was, terwijl het eigenlijk niet zo was? Waarom zouden we dat doen?
- Is een grapje grappig als iedereen lacht? Vertel eens...
- Hoe zou je kunnen merken dat de ander jouw grapje niet zo leuk vindt? En wat zou je dan kunnen doen?
- Heb je een voorbeeld van een stomme grap?
- Kun je overal een grapje over maken? Leg eens uit...
- Stelling: Als iemand een grapje maakt over zichzelf, dan mag jij het ook doen.
- Kun je altijd grapjes maken? Leg eens uit.
- Vindt iedereen hetzelfde leuk?
- Wanneer is een grapje niet meer leuk?
- Heeft je leiding wel eens een grap gemaakt waar je niet om kon lachen? En hoe kun je er dan wat van zeggen?
- Wanneer is een grapje grappig?
- Kunnen grapjes je vrolijker maken als je je naar voelt? Vertel eens.
Kletskaartjes over grapjes en pesten voor scouts en ouder
- Kan een grapje ook gemeen zijn? Waarom wel of waarom niet?
- Wanneer heb je met de speltak voor het laatst heel hard gelachen om een grapje?
- Worden er online vaak grapjes gemaakt? En zijn deze altijd leuk?
- Heeft iemand wel eens een grapje over je gemaakt dat je niet leuk vond? Wat deed je toen?
- Zeg jij wel eens dat iets een grapje was, terwijl het eigenlijk niet zo was? Waarom zouden we dat doen?
- Is een grapje grappig als iedereen lacht? Vertel eens...
- Hoe zou je kunnen merken dat de ander jouw grapje niet zo leuk vindt? En wat zou je dan kunnen doen?
- Heb je een voorbeeld van een stomme grap?
- Kun je overal een grapje over maken? Leg eens uit...
- Stelling: Als iemand een grapje maakt over zichzelf, dan mag jij het ook doen.
- Kun je altijd grapjes maken? Leg eens uit.
- Vindt iedereen hetzelfde leuk?
- Wanneer is een grapje pesten?
- Heeft je leiding wel eens een grap gemaakt waar je niet om kon lachen? En hoe kun je er dan wat van zeggen?
- Aan welke voorwaarde moet een grapje voldoen om grappig te zijn?
- Kan humor je helpen om uit een vervelende situatie of een naar gevoel te komen? Vertel eens.
Benodigd materiaal
- De kletskaartjes afgesdrukt op papier
Veiligheid
- Zorg voor een ontspannen sfeer.
Tips
- Pak bijvoorbeeld de laatste vijf minuten van de opkomst de kaartjes erbij.
- Gebruik de kaartjes tijdens het drinkmoment als gespreksstarters.
- Merk je tijdens het gesprek dat er meer achter grappen of plagen zit, gebruik dan De Checkers om signalen beter te herkennen en te weten hoe je daarop kunt reageren.